Küçük Ünlü Uyumu: Ünlü harflerin düzlük-yuvarlaklık, darlık- genişlik bakımından uygunluk göstermesi kuralıdır. Buna göre: Türkçe bir sözcüğün ilk hecesindeki ünlü düz ise {a,e,ı,i) öteki hecelerin, getirilecek eklerin ve “mi” edatının ünlü harfleri de düz olur: A- ra- ba- (Düz Düz Düz) Küçük ünlü uyumuna uyar. in- ce- çik (Düz Düz Düz) Küçük ünlü uyumuna uyar.… Okumaya devam et Küçük Ünlü Uyumu
Yazar: admin
Türk dili ve edebiyatı öğretmeni
Büyük Ünlü Uyumu
Büyük Ünlü Uyumu: Türkçe sözcüklerde bulunan ünlü harflerin “kalınlık- incelik” uyumudur. Buna göre bir sözcüğün ünlüleri ya hep ince ünlü, ya da hep kalın ünlü olur. ♦ yo-ğurt (o-u kalın ünlüler) büyük ünlü uyumuna uyar. ♦ öğ-ren-ci (ö-e-i ince ünlüler) büyük ünlü uyumuna uyar. ♦ ki-tap (i- İnce, a- kalın) büyük ünlü uyumuna uymaz. Büyük… Okumaya devam et Büyük Ünlü Uyumu
Sesli Harfler
ÜNLÜLER (SESLİLER) Ses yolundan hiçbir engele takılmadan çıkan, tek başlarına okunabilen seslerdir. Sekiz ünlü harfimiz vardır. a, e, ı, i, o, Ö, u, ü Ünlü harfler, söylenişlerine göre üç grupta incelenir: DİLİN DURUMUNA GÖRE: Kalın ünlüler (sesliler): a-ı-o-u (Dil gerideyken söylenirler.) İnce sesliler (Ünlüler): e-i-ö-ü (Dil, dişlere yakınken söylenirler.) DUDAKLARIN DURUMUNA GÖRE: Düz sesliler (Ünlüler):… Okumaya devam et Sesli Harfler
Harf Çeşitleri
Dilimizde 29 harf bulunmaktadır. Bunlar ünlüler ve ünsüzler olmak üzere iki ana bölüme ayrılır. 1. Ünlü Harfler: a, e, ı, i, o, Ö, u, ü A. Düz Ünlüler : a, e, ı, i B. Geniş Ünlüler: a, e, o, ö C. Dar Ünlüler: ı, i, ü, u D. Yuvarlak Ünlüler: o. ö, u, ü 2.… Okumaya devam et Harf Çeşitleri
Hece Nedir
Ağzın bîr hareketiyle bir defada söylenebilen sözcük parçalarına hece denir. ♦ Ro-man ve öy-kü Heceler bir ya da birkaç sesten oluşur. Seslen yazıya geçirirken harfleri kullanırız. Harflerin durumuna göre altı çeşit hecemiz vardır: ** 1 ünlüden oluşan: o-kul *” 1 ünlü 1 ünsüzden oluşan: öy-kü *” 1 ünsüz 1 ünlüden oluşan: ro-man ** 1 ünsüz… Okumaya devam et Hece Nedir
Sözcük Nedir
Sözcük, kendi başına anlam taşıyan ya da cümlede görevi olan ses parçasıdır. “Roman ve öykü olay anlatan türlerdir.” cümlesinde “ve” sözcüğü anlam taşımayan, bağlama görevi olan bir sözcüktür. Diğer sözcüklerin ise, kendi başlarına bir anlamları vardır. Sözcükler, ağzın bir ya da birkaç hareketiyle söylenir.
Mi’nin Yazımı
“Mİ” NİN YAZIMI Soru edatı olan “mi” kendinden önceki sözcüklerden ayrı yazılır. Büyük ünlü uyumuna göre değişir. Kendisinden sonra gelen eklerle bitişik yazılır. ♦ Bize gelir misin? ♦ Bu kitap senin midir? ….. ♦ Çalışıyor musunuz? ‘ “mi” , soru anlamı dışında kullanıldığında da ayrı yazılır. ♦ Soğuk mu soğuk bir gündü. ♦ geldi mi… Okumaya devam et Mi’nin Yazımı
Ki’nin Yazımı
“Kİ” NIN YAZIMI a. Bağlaç oian “ki” genellikle iki yargıyı, değişik ilişkiler kurarak bağlayan bir sözcüktür. Diğer sözcüklerden ayrı yazılır. ♦ Gel ki görüşebilelim. ♦ Burada tanıdığım yok ki… ♦ Öyle yaramaz ki herkesi usandırdı. “ki” bağlacının birleşip kalıplaşmış olduğu için bitişik yazıldığı birkaç sözcük vardır: belki, halbuki, mademki, sanki…. b. Sıfat yapım eki “-ki”,… Okumaya devam et Ki’nin Yazımı
De’nin Yazımı
“DE” NIN YAZIMI Bağlaç olan “de” , her zaman öteki sözcüklerden ayrı yazılır. Cümleye “dahi, bile, ve…..” anlamları katan bu sözcük, ses uyumuna göre değişir; ünsüz benzeşmesinden etkilenmez: Ben de geleceğim, babam da. Bizim ağaç da çiçek açtı. Çocuk ta gelecek, (yanlış) Çocuk da gelecek, (doğru) Durum (hal) eki olan “-de” sözcüklere bitişik yazılır. Sözcüğe… Okumaya devam et De’nin Yazımı
Birleşik Sözcüklerin Yazımı
Öncelikli olarak Birleşik Sözcük nedir bunun üzerinde durmamız gerekmektedir. Zira bu sözcüklerin kuruluş mantığını anlamadan nasıl yazıldığını bilmemiz çok zor olacaktır. İki ya da daha fazla sözcüğün, yeni anlamda bir sözcük oluşturması için birlikte kullanılmasına “birleşme” denir. Birleşme sırasında sözcüklerde anlam, tür ve ses değişiklikleri olabilir: * Birleşme sırasında sözcüklerde ses aşınması ya da ses… Okumaya devam et Birleşik Sözcüklerin Yazımı