TEK ANLAMLI – ÇOK ANLAMLI SÖZCÜKLER Tek bir kavramı anlatan sözcüklere tek anlamlı; birden çok kavramı, anlamı yansıtan sözcüklere çok anlamlı sözcükler denir. * Ağaç, turşu, üçgen, İstanbul, kiraz (tek anlamlı sözcükler) * Açık, baş, can, dil, çekmek (çok anlamlı sözcükler)
Kategori: Sözcükte (Kelimede) Anlam
Soyut Anlamlı Sözcükler
Soyut Anlam: Sözcüğün belirttiği kavram, duyu organlarımızla algılanmaz, varlıkları ancak akıl, düşünce yoluyla sezilirse, o sözcük soyut anlamlıdır. Us, düşünce, sevgi, Özgürlük, ruh, sevinç, mutluluk… Bunu anlayacak kafalar yok, (soyut anlam)
Somut Anlamlı Sözcükler
Somut Anlam: Sözcüğün belirttiği kavram veya nesne, duyu organlarımızdan biri ya da birkaçı tarafından algılanıyorsa, o sözcük somut anlamlıdır. Yol, gürültü, koşmak, baca, çiçek… Düşünce kafasını çarptı. (Somut)
Özel – Genel Anlamlı Sözcükler
Ortak özellikleri taşıyan varlıkları anlatan, geniş kapsamlı sözcüklere, genel anlamlı; belirli bir varlığı ya da kavramı karşılayan, anlamca sınırlı sözcüklere Özel anlamlı sözcükler denir. Genelden Özele sıralanış: bitki – ağaç – çam -karaçam Özelden genele sıralanış: istavrit – balık – canlı
Zıt Anlamlı Sözcükler
KARŞIT ANLAMLI SÖZCÜKLER Anlamca birbirinin tersi olan sözcüklerdir. Genellikle nitelik ve eylem bildiren sözcüklerdir. ♦ Gelmek- gitmek (eylem) ♦ Güzel- çirkin (sıfat) ♦ İleri- geri (zarf) Sözcüklerin karşıt anlamlısı kullanıldığı cümleye göre değişebilir. ♦ Doğru cevap – yanlış cevap ♦ Doğru haber – yalan haber ♦ Doğru çizgi – eğri çizgi Sözcükler ekle (-siz ve… Okumaya devam et Zıt Anlamlı Sözcükler
Eş Anlamlı Sözcükler
EŞ ANLAMLI SÖZCÜKLER Anlamları aynı olan farklı yazılıştaki sözcüklerdir. Türkçe bir sözcüğün, yabancı bir dilden dilimize girip yerleşen karşılığı, eşanlamlılığı yaratır. Yakın anlamlı sözcükler de eşanlamlı gibi birbirinin yerine kullanılabilir. millet- ulus vatan- yurt fert- birey süslemek- bezemek- donatmak (yakın anlamlı) Türkçede eş anlamlı sözcükler birbirinin yerine kullanılabilir. Ancak kalıplaşmış, yerleşmiş söyleyişlerde bu her zaman… Okumaya devam et Eş Anlamlı Sözcükler
Eş Sesli Sözcükler
EŞ SESLİ (SESTEŞ) SÖZCÜKLER Yazılışları aynı, anlamlan farklı sözcüklere eş sesli sözcük denir. Eş sesli sözcükler arasında anlam bağı yoktur, farklı farklı sözcüklerdir. Genelde biri isim soylu, diğeri fiil soyludur. Ancak ikisi de isim ya da fiil olan eş sesli sözcükler de vardır. Yaz geldi, (isim) Mektup yaz. (fiil) Çay içtim. (İsim) Çay kenarından geçtik,… Okumaya devam et Eş Sesli Sözcükler
Terim Anlam
Terim Anlam: Bilim, sanat, ekonomi, spor gibi alanlarla ilgili kavramları anlatan sözcüklere terim denir. Gerçek anlam özelliği taşırlar. Köprünün ayakları saalammış. Şiirde ölçü kullanılmamış.
Mecaz Anlam
Mecaz Anlam: Sözcüğün kendi anlamı dışında yeni bir anlam İçin kullanılmasıdır. Yeniliklere açık bir kişidir, (yenilikçi) “tutmak” sözcüğünü üç farklı cümlede anlamca inceleyelim Bu çantayı tut. (kavramak) Derede balık tuttuk, (yakaladık) Dilini tutmayı bilmiyorsun, (zaptetmek) NOT: Gerçek anlamda kullanılan bir sözcüğün yerine başka bir sözcük – eşanlamlısı dışında – getirilemez. Mecaz anlamda kullanılan sözcüğü İse… Okumaya devam et Mecaz Anlam
Yan Anlam
Yan Anlam: Temel (gerçek) anlama bağlı olarak kelimenin kazandığı ikinci derecedeki anlama verilen addır. Kadının başı açıktı. O gün hava açıktı.