PARAGRAFTA ANA DÜŞÜNCE Paragrafta savunulan, kabul ettirilmek istenen düşünce, varılmak istenen amaç, ana düşüncedir. “Yazarın amacı ne, bize neyi öğütlemek istiyor?” sorularının yanıtı ana düşünceyi verir. Ana düşünce, yazının bütününe sindirebileceği gibi paragrafın son cümlelerinde de yer alabilir. Bazı paragraflarda da ana düşünce ilk cümlelerde verilip örneklerle açıklama, kanıtlama yoluna gidilir. Ana düşünce özlü ve… Okumaya devam et Paragrafta Ana Düşünce (Anafikir)
Kategori: Anlam Bilgisi
Paragrafta Konu
PARAGRAFTA KONU Metinde üzerinde durulan, hakkında söz söylenip yazılan sorun, olay ve durumdur. Paragrafta konu, bir yönüyle ele alınır; “Anlatılan, üzerinde durulan nedir?” sorularının yanıtını verir. Genellikle paragrafın İlk cümlelerinde konu belirtilir ve yardımcı düşüncelerle açıklanır. Örnek: Aydın, karşılaştığı her meseleyi yeniden irdeleyen insandır. Fikirler, üzerinde düşünülmeyince basmakalıp hâle gelir; bir nevi batıl inanç şekline… Okumaya devam et Paragrafta Konu
Paragraf Nedir
PARAGRAF NEDİR? Bir yazının anlam bütünlüğü taşıyan, aynı duygu ve düşünceyi açıklayan, bir olayı aktaran cümlelerden oluşan bölümlerine paragraf denir. Paragrafta cümleler bir ana düşünce etrafında toplanır. Ana düşünce, yardımcı düşüncelerle desteklenir. Konu ve ana düşünceyle ilgili olmayan, dil ve düşünce yönünden önceki cümleye bağlı olmayan cümleler paragraftaki akışı bozar. Örnek: Aşağıdaki paragrafın hangi cümleden… Okumaya devam et Paragraf Nedir
Tartışma
TARTIŞMA Okuyucunun bir konu üzerinde yerleşmiş düşünce ve davranışlarını değiştirmek için başvurulan anlatım biçimidir. Düşünce yazılarında yer alır. Yazar, ileri sürdüğü düşünceler, kanılar hakkında kanıtlar sunar, sorular sorup yanıtlar verir. UYARI: Tartışma paragraflarında ana düşünce sonuç bölümündedir. Örnek: İlkin şöyle bir soru soralım kendimize: Şiiri şiirden soyutlamak mümkün müdür? Yani, ilk günden bugüne dek yazılmış… Okumaya devam et Tartışma
Öyküleme
ÖYKÜLEME Olayların, yer ve zaman belirtilerek kişilere bağlı olarak anlatılmasıdır. Olay anlatımı sırasında duygu ve düşüncelere de yer verilir. Örnek: İnsanlar akın akın vagon kamplara doğru gidiyordu. Soba borularından duman çıkıyordu. Joad ailesi, kalasın üzerinden tırmanıp vagonun kendilerine ait yanına geçti. O, sobanın yanında bir sandığın üzerinde oturuyordu. Soba, sıcaktan kıpkırmızı olmuştu.
Betimleme (Tasvir Etme)
BETİMLEME Varlıkların duyu organlarıyla algılanabilecek şekilde tanıtılması için başvurulan anlatım yoludur. Genellikle olay yazılarında varlıklar, nitelikleriyle tanıtılırken kullanılır. Betimlemede kişilerin duygu ve düşüncelerinin irdelenmesi, davranışlarının neden ve sonuçlarının incelenmesi de yer alabilir; buna çözümleme (tahlil) denir. Kısaca betimleme; kelimelerle resim yapmaktır. UYARI: Betimleme paragraflarında genelde verilmek istenen mesaj bulunmaz; ancak mesaj taşıyan paragrafta ana düşünce… Okumaya devam et Betimleme (Tasvir Etme)
Açıklama
AÇIKLAMA Okuyucuya bilgi vermek, bir şeyler öğretmek amacıyla yazılan metinlerde kullanılır. Düşünce yazılarında örnekleme, tanımlama, tanık gösterme yollarıyla düşünce açıklanır. UYARI: Açıklama paragrafında ana düşünce sonuç bölümündedir, Örnek: Sorumluluk, bir kişinin üstüne aldığı ya da yapmak zorunda olduğu işlerden kendisini sorumlu tutmasıdır. Okumak isteyen öğrenci derslerine çalışmaktan, işi yapmak isteyen işçi işinden, bir doktor hastalarına… Okumaya devam et Açıklama
Tanık Gösterme
TANIK GÖSTERME Düşünceyi, başkalarının görüş ve sözlerinden yararlanarak daha inandırıcı kılma yoludur. UYAR: Tanık gösterme paragrafında anadü-şünce, tanık sözündedir. Örnek: Jean-Paul Sartre, “Sözcükler” adlı yapıtında, yazarlığa yöneliş dönemini anlatırken büyükbabasının kendisine verdiği şu öğüdü anıyor ve özenle şunları söylüyor: “Yalnız gözlerinin olması yetmez, onlardan yararlanmayı da öğrenmeli insan.” Bu yöntemlerin dışında az da olsa, paragraflarda… Okumaya devam et Tanık Gösterme
Karşılaştırma
KARŞILAŞTIRMA Varlıklar arasındaki benzerlik ve karşıtlıklardan yararlanarak üstün olanı saptamak, bir yargıya varmaktır. UYARI: Karşılaştırma paragrafında ana düşünce sonuç cümlesidir. Örnek: Kış mevsiminden hiç ama hiç hoşlanmam. Soğuk oluşuyla, ulaşım zorluğuyla, yiyecek ve giyecekleriyle insana birçok sıkıntılar yaşatır. Oysa yaz mevsimi öyle mi? Bir kere üşüme diye bir sorununuz, donma diye bir korkunuz olmaz. Bunun… Okumaya devam et Karşılaştırma
Örnekleme
ÖRNEKLEME Ana düşünceyi belirginleştirmek için konuyla İlgili örnek vermektir. UYARI: Örnekleme paragrafında ana düşünce örnekte bir önceki cümledir. Örnek: Mağaza vitrin (erindeki mankenleri bilirsiniz. Hepsi güler yüzlüdür, İçlerinde pek güzel olanları da vardır; ama dilleri olmadığı için soğukturlar. Onlar zaten insan taklididir ya; sahici insanları da güzel yapan, sıcak yapan, dildir Ama her dil değil;… Okumaya devam et Örnekleme