EZOP MASALLARI

EZOP HAKKINDA KISA BÄ°LGÄ°:
Fabl, öğüt ya da ders vermek için anlatılan, kahramanları hayvanlardan seçilmiş kısa bir öyküdür.
En ünlü fablları Ezop adında bir Yunanlının anlattığı bilin­mektedir.
Ezop’un İÖ 7. yüzyılın sonunda ve 6. yüzyılın başında ya­şamış olduÄŸu sanılmaktadır. Atinalıların nefret ettiÄŸi Pisistratus adlı kralın hüküm sürdüğü dönemde Atina’ya giden Ezop’un, gelecek yeni bir kralın eskisini aratacağını göstermek için Atinalı-lar’a “Kral Arayan KurbaÄŸalar” masalını anlattığı söylenir.
Ezop’a iliÅŸkin çeÅŸitli söylentilerden biri onun özgürlüğünü kazanmış bir köle olduÄŸu ve sonradan krallara akıl hocalığı ettiÄŸi yolundadır.
Ezop’un masalları baÅŸlangıçta yazılı deÄŸildi. YaÅŸlılar bildik­leri masalları gençlere anlatır, bunlar kulaktan kulaÄŸa dolaşırdı. Filozof Sokrat’ın hapisteyken bazı masalları koÅŸuk biçimine getir­diÄŸi söylenir. İÖ 4. yüzyılda Demetrios adında bir Yunanlı fablları toplu hale getirmiÅŸ, IS 1. yüzyılda Ä°se fabllar Latince’ye çevrilmiş­tir. Fabllarda çeÅŸitli bilgiler de vardır. Hayvanların özelliklerini öğretirken, insanların kendi kendilerini tanımalarına yardımcı olurlar. Fabllar Fransız yazar La Fontaine gibi pek çok yazan etki­lemiÅŸtir.
Aisopos (Ezop), hayvanlarda gözlemlediÄŸi davranış ve iliÅŸki­lerden yola çıkarak ilginç bulduÄŸu olayları, durumları iÅŸleyerek; insanlar arasındaki çeliÅŸki ve çatışmalara dikkat çekerek, insanlı­ğın içinde bulunduÄŸu duruma ayna tutmuÅŸtur. Ezop Masalları Yunan klasiklerinden biridir. Dünya klasikleri arasında önemli bir yere sahiptir. Dünyada en çok tanınan klasiklerden birisi olduÄŸu söylense de bu durum bir abartı sayılamaz. Bazı söyleÅŸilerde Ezop’tan masalların anlatıldığına tanık olmuÅŸuzdur. ÇoÄŸu kiÅŸi Ezop masallarını okumuÅŸ veya dinlemiÅŸtir. Hangimizin daÄŸarcı­ğında “Ä°natçı Ä°ki Keçi” masalı yoktur ki? Çocukluk yıllarımızda, ilköğretim sıralarında bu masalı okuyup sevmiÅŸÄ°zdÄ°r. Ezop bir aydınlanmacı yazar; kitabı, ‘Aydınlanma Kitaplığımızın baÅŸat eserlerindendir.

Kitapta eleştirici, sorgulayıcı bir tavır ve mantık egemen. Ki­taptaki masalların çözümlemesi yapıldığında bunu anlamak ko­laylıkla mümkün. Anlatılan masalların insanları düşünmeye ve yorumlamaya davet ettiği açık. Arif olan anlar duygu ve düşünce­siyle hareket edilmiş, insanlığın durumu evrensel düzeyde tartı­şılmıştır.

MASALLARDAN ÖRNEKLER:

Kurt ile At:
Kurdun biri bir tarladan geçiyormuÅŸ, boydan boya arpa görmüş. Kurt ne yapsın arpayı? Yiyemez ki! Bırakıp gitmiÅŸ. Yolda Önüne bir at çıkmış. Onu görünce: “Ben de seni arıyordum/’ demiÅŸ; “ÅŸurada arpa buldum, ama yiyemedim, sana sakladım, bayılırım senin diÅŸlerinin gıcırtısına. Gel, sen ye, ben de seyredeyim.” At kanmamış bu sözlere: “Yahu,” demiÅŸ, “ben kurtları bilmez miyim? Sen arpa yiyebil-seydin karnını doyurmak zevkini bırakır da kulaklarının zevkini düşü­nür müydün?” demiÅŸ.
yaratılışlarından kötü olanlar, kendilerine iyilik ediyormuş gibi bir süs verseler de gene kimseyi kandıramazlar,

Tilki ile Üzümler:
Tilki çok acıkmış ve bir baÄŸa girmiÅŸ. Ãœzümlerin iÅŸtah açıcı görüntülerine bakarak, karnını doyurmak Ä°stemiÅŸ. Ancak, bîr türlü yetiÅŸip de, o güzelim üzümlerden koparıp yiyememiÅŸ. Bu sefer de, “önemli deÄŸil canım, nasıl olsa hepsi ekÅŸiydi”demiÅŸ.
Elde edemediğimiz bir şeyi kötülemek, çok kolaydır.

Adam ile Aslan:
Bir adam ile bir aslan birlikte yolculuk ediyorlarmış. Hangisinin daha cesur ve güçlü olduÄŸu konusunda tartışmaya baÅŸlamışlar. Yolda, bir aslanı boÄŸan bir adam heykeline rastlamışlar. “Görüyor musun?” demiÅŸ adam, aslana, “Bu heykel, insanın daha üstün olduÄŸunun en iyi kanıtı deÄŸil mi?”
“O senin yorumun” diye cevap vermiÅŸ aslan, “O heykeli bir aslan yapsaydı, aslanın pençesinde en az yirmi insan olurdu.”

Etiketler: İlköğretim 100 Temel Eser, Masallar