Edebiyat, Kültür ve Sanat » Dil ve Anlatım

Tek Heceli Diller

admin — Fri, 21 Nov 2008 02:15:54 +0000

Tek Heceli Diller: Bu yapıdaki dilin en önemli özelliği, sözcüklerin çekimli hallerinin olmamasıdır. Sözcükler, büküme uğramadan ve değişmeden sabit bir şekilde kaldığı için gramer ve anlamsal ilgileri cümle içerisinde bulunduğu yere göre belirlenir. Sözcükler, cümle içindeki yerlerine ve diğer sözcüklerle yanyana gelmelerine göre farklı anlam ve görev üstlenirler. Bu yapıdaki dillerde cümle vurgusu ve sözcük vurgusu çok büyük önem teşkil etmektedir. Tek bir sözcük farklı tonlarda söylendiğinde birçok değişik anlamı karşılayabilmektedir. Çince, Tibetçe, Siyamca, Tek Heceli Diller grubuna giren dillerdendir.

Diğer Yapı Bakımından Diller:

Eklemeli Diller

Çekimli Diller

admin — Fri, 21 Nov 2008 01:34:47 +0000

Çekimli diller (Bükümlü dil de denilmektedir) : Bu yapıdaki dillerde, çekim esnasında ve yeni kelimeler yapılırken sözcük kökleri çoğunlukla değişir ve bambaşka biçime gelir. Ekler sözüğün önüne, ortasına ya da sonuna getirilebilir. Bazı dillerde de sözcük kökü ile yeni sözcük veya sözcük çekimi arasında her zaman açık bir bağ, ilgiyi gösteren bir belirti vardır. Sözcük kökündeki asli sesler yeni türetilen sözcükte hep aynı biçimde kalırlar. Hint-Avrupa dilleri ve Sami dilleri dilleri Çekimli diller kategorisinde ele alınırlar.

Diğer Yapı Bakımından Diller:

Tek Heceli Diller

Eklemeli Diller

admin — Fri, 21 Nov 2008 01:29:55 +0000

Eklemeli diller: (Bitişken diller, Bitişimli diller, bağlantılı diller) Bu yapıdaki dillerde ad ve eylem çekimleri ile yeni kelimelerin türetilmesinde kök değişikliğe uğramaz. Kökten önce ya da kökün sonuna bazı ekler getirilerek kelime türetilmesi ya da çekimlenmesi yapılabilir. Ural-Altay dil ailesi bu yapıda bir dildir. Eklemeli diller kendi içinden baştan eklemeli diller ve sondan eklemeli diller olmak üzere iki grupta incelenebilir. Sondan Eklemeli Dillere örnek olarak Türkçemiz verilebilir. Sondan eklemeli dillere Farsça örnek olarak verilebilir.

Diğer Yapı Bakımından Diller:

Tek Heceli Diller
Çekimli Diller

Yapı Bakımından Diller

admin — Fri, 21 Nov 2008 01:25:08 +0000

Yapı Bakımından Diller:

Dünyada var olan diller yapısal olarak üç ana grupta ele alınır:

1. Tek Heceli Diller: Çin – Tibet Dil ailesine mensup diller
2. Eklemeli Diller: Ural- Altay dil ailesine mensup diller
3. Çekimli Diller: Hint – Avrupa dil ailesine mensup diller

Dillerin Sınıflandırılması

admin — Fri, 21 Nov 2008 01:20:31 +0000

Kök (Menşei) Bakımından Dünya Dilleri:

Dünya dilleri, araştırmacılar tarafından ses ve biçim benzerlikleri açısından dokuz ana grupta ele alınmış ve birçok araştırmacı tarafından bu tasnif doğru olarak kabul edilmiştir. Bizim dilimiz, Ural – Altay Dil Ailesi’nin Altay koluna bağlıdır.

1. Hami – Sami Dil Ailesi:
A. Sami Dil Ailesi: İbranice, Akatça, Arapça, Aramice, Habeşçe, Eski Tunus dili
B. Hami Dil Ailesi: Kıptice, Eski Mısır dili,
C. Libya ve Berberi dilleri
D. Kuşitik Diller: Bedia, Somali, Galla, Saho, Afra, Agaw, Simidia

2. Hint – Avrupa Dil Ailesi
A. Hint – İran Dil Ailesi
I. Hint Dilleri: Vedikçe, Sanskritçe, Takritçe, Talice, Bengal, Mahrat, Urduca, Hintçe
II. İran Dilleri: Avesta, Pehlevice, Peştunca, Farsça, Afganca, Ermenice, Tacikçe ve bazı Kafkas dilleri
B. Avrupa Dil Ailesi:
I. Germen Dil Ailesi: Anglo-Sakson, İngilizce, Almanca ile İzlanda, Norveç, Hollanda, Danimarka, İsveç dilleri
II. Romen Dil Ailesi: Latince, İtalyanca, İspanyolca, Fransızca, Portekizce, Rumence, Yunanca, Arnavutça,
III. İslav Dil Ailesi: Rusça, Bulgarca, Sırpça, Hırvatça, Çekçe, Lehçe, Slovence

3. Kafkas Dil Ailesi:
A. Kuzey Kafkasya: Abaza, Çerkez, Çeçen, Lezgi dilleri
B. Güney Kafkasya: Gürcü, Laz ve Sıvan dilleri

4. Ural – Altay Dil Ailesi:
A. Ural Kolu: Fin-Ugor dilleri, Fince, Macarca, Estonya dili, Perm ve Liv dilleri, Laponca, Mordiv dili, Çeremisçe, Dermiyen dilleri.
B. Altay Kolu: Türkçe, Moğolca, Tunguzca, Mançuca, Japonca, Korece

5. Bantu Dil Ailesi: Afrika’da kullanılan dillerdir, Sudan ve Gine’de konuşulan diller
6. Bask Dilleri: Hint-Avrupa dillerinin eski kalıntılarının oluşturduğu dil ailesi
7. Çin Tibet Dil Ailesi: Çince, Endonezya, Tibetçe, Vietnam ve Himalaya dağlarında yaşayan toplulukların kullandıkları dil ailesidir.
8. Avusturya Dilleri: Avustralya’da yaşayan yerlilerin (Anzaklar…) konuştukları dillerdir.
9. Amerikan Dilleri: Amerikadaki yerlilerinin (Kızılderililer) konuştukları dillerdir.

Kültür Nedir

admin — Fri, 21 Nov 2008 01:07:03 +0000

Tarihi sosyal gelişme içerisinde meydana getirilen tüm maddi ve manevi değerler ve bu değerleri oluşturmada daha sonraki nesillere bırakmada kullanılan insanın doğal ve sosyal çevresine üstünlüğünün ölçüsünü gösteren araçların tamamına kültür adı verilir. Asıl olarak kültür; bir milletin asırlar boyu meydana getirdiği genel ahlak kuralları, gelenek-görenek ve ortak duygularının tamamına verilen addır. Kültür, dil aracılığı ile gelişir ve zenginleşir. Kültürün gelişmesi ve zenginleşmesi dilin gelişmesi anlamına gelmektedir. Yine aynı şekilde dil, kültürü sonraki nesillere aktaran en önemli araçlardan biridir.

Lehçe, Şive, Ağız

admin — Fri, 21 Nov 2008 01:01:33 +0000

Lehçe: Bilinmeyen tarih dönemlerinde ana dilden uzaklaşarak ses, biçim ve yapı olarak ana dilden farklılık arz eden dil kollarına lehçe adı verilir. Örnek; Türk dili için: Çuvaşça, Yakutça

Şive: Bölgelere ve yörelere göre değişiklik gösteren, ana dilden ses ve biçim olarak değişiklik arz eden dil kollarına şive adı verilir. Örnek; Türkmen Türkçesi, Azeri Türkçesi, Türkiye Türkçesi, Kırgız Türkçesi, Tatar Türkçesi

Ağız: Bir şive içerisinde var olan söyleyiş (ses) farklılığına ağız adı verilir. Örneğin Erzurum ağzı, Antep ağzı, Trakya ağzı gibi

İletişim Nedir

admin — Fri, 21 Nov 2008 00:55:23 +0000

İki ya da daha fazla kişinin aralarındaki düşünce ve fikir alışverişine iletişim adı verilir. İletişim, dil aracılığı ile olduğu gibi hareket ya da mimiklerle de gerçekleşebilir. Ayrıca yazlnıca düşünce akışıyla da gerçekleşebilir. İnsanlar iradeli bir varlık olduğu için doğayı ve diğer bütün canlıları anlamlandırabilmek amacıyla bir düşünce sistemi meydana getirir. Bazı canlı ve cansızları simge haline sokarak onların diğer varlıklarla ilişkilerini düşünür. O halde iletişim;

- İnsanın tüm varlıkları anlamlandırabilmesi için
- Kendi iç dünyasındaki fikirleri diğer canlılara aktarabilmesi için,
- Sosyal bir grup meydana getirebilmesi için,
- Yaşamını devam ettirebilmesi için gereklidir.

İletişimin olabilmesi için öncelikle bir göndericinin ve alıcının olması şarttır. Gönderici ile alıcının kendi arasında bu iletişim sözlü iletişim, yazılı iletişim ya da simgeye dayalı olabilir.

Gönderici: Düşünceyi iletendir. Gönderici, düşünceyi bir mantık temeline dayandırarak iletir.

Alıcı: Düşünceyi alan ve bu düşünceyi yorumlayandır.

İleti: Gönderenden alıcıya iletilen düşünce yada istektir.

Kanal: Düşüncenin iletilme şeklidir.

Dönüt: Gönderen ve alıcı arasındaki fikir alışverişidir.

Bağlam: İletişimin gerçekleştiği mekandır.

Gösterge: Bir düşüncenin veya bir anlamın yerini alabilen nesne ya da olgulardır. Diğer bir deyişle sembollerdir. Örneğin bir bayrağın o devletin bağımsızlığına işaret etmesi, bir türkünün iki insan arasındaki duygusal bir bağa işaret etmesi gibi.

Her insan nesnelere farklı anlamlar verir. Bunun nedeni insanların düşünce, tecrübe, kültür ve yetişme biçimleri ile alakalıdır. Örneğin, dini bayramlar orta yaştakiler ve yaşlılar için akraba ve mesar ziyaretlerinin gerçekleştiği bir gün olarak görülürken çocuklar ve gençler için yeni giysilerin giyildiği eğlencelerin yapıldığı bir gün olarak görülür. Öyleyse iletişim insana ve ortama göre farklılık gösterebilir.

Yazı Dili

admin — Fri, 21 Nov 2008 00:20:50 +0000

Yazı Dili: Düşünce ve duyguların bir kişi ya da insan topluluğuna yazılı bir şekilde aktarılmasına denir. Yazı dili bir dile ait olan bir ağzın ya da şivenin zaman içerisinde ortak hale gelmesiyle oluşur. Bizim dilimizde İstanbul ağzı ortak (yazı dili) dil haline gelmiştir.
- Yazı dili ortak bir dildir.
- Yazı dilinde yazım ve noktalama önemli bir yer tutar.
- Planlı bir iletişim olduğu için dil yanlışı (anlatım bozuklukları) yapılmaması gerekmektedir.
- Yazı dilinde sanatsal imgeler daha fazla olduğu için dile hâkim olmak şarttır.

Konuşma Dili

admin — Fri, 21 Nov 2008 00:15:59 +0000

Konuşma Dili: Düşünce ve duyguların bir kişiye ya da insan grubuna sözlü olarak iletilmesidir. Konuşma dili yazı diline oranla sınırlı ve günlük ihtiyaca cevap veren bir dildir.
Konuşma dili;
- Yörenin ağız ve şive farklılığını yansıtabilir
- Plansız olmasından dolayı dil yanlışları (anlatım bozuklukları) olabilir.
- Mimik ve jestler önemli bir yer tutar.
- Bu dil çeşiti yüz yüze olduğu için insanlar arası iletişimde daha fazla etkilidir.
- Tüm insanların mizacı farklı olduğu için konuşma dilinde diksiyon insandan insana değişiklik gösterir.
- Bu tür dilde vurgu ve tonlama önemli bir yere sahiptir.